İlkin Şakiroğlu yazır – 100 toyuq və bir böyük sual

Baba Vəziroğlunun “kişi dörd dəfə evlənə bilər” fikri cəmiyyətdə birmənalı qarşılanmadı. Əslində, mübahisənin özündən çox, bu fikrin hansı məntiqlə əsaslandırılması düşündürücüdür. Çünki ailə məsələsini heyvanlar aləminin davranışları ilə müqayisə etmək insan münasibətlərinin mahiyyətini izah etmir.
“Kənddə 100 toyuğa bir xoruz düşür” arqumenti də məhz buna görə ciddi suallar doğurur. İnsan ailəsi instinkt üzərində qurulan münasibət deyil. İnsan ailəsində sevgi, sədaqət, məsuliyyət, qarşılıqlı hörmət, övladların taleyi və sosial öhdəliklər var.
Əgər söhbət yalnız kişinin neçə dəfə evlənə bilməsindən gedirsə, onda başqa suallar da ortaya çıxır. Qadının hüququ necə olur? Birinci ailənin taleyi necə olur? Övladların psixologiyasına bunun təsiri necə hesablanır? Boşanmış qadının və kişinin cəmiyyət qarşısındakı mövqeyi niyə fərqli qiymətləndirilməlidir?
Məncə, məsələ kişinin dörd dəfə, yaxud bir dəfə evlənməsində deyil. Əsas məsələ insanın qurduğu ailəyə nə qədər məsuliyyətlə yanaşmasıdır.
Bir insan bir dəfə evlənib ömrünün sonuna qədər xoşbəxt ailə qura bilər. Başqası isə bir neçə dəfə evlənə bilər və hər dəfə arxasında yarımçıq münasibətlər, incimiş insanlar və travma almış uşaqlar buraxa bilər. Deməli, rəqəm əsas meyar deyil.
Cəmiyyətimizdə ailə institutunun onsuz da ciddi problemləri var. Boşanmaların artması, ailədaxili zorakılıq, erkən nikahlar, maddi çətinliklər, sosial təzyiqlər və insanların bir-birini dinləməməsi daha ciddi müzakirəyə ehtiyac duyur.
Belə bir zamanda ailəni “100 toyuğa bir xoruz” misalı ilə izah etmək mənə doğru yanaşma kimi görünmür.
Kişinin də, qadının da ailədə haqqı olduğu qədər məsuliyyəti var. Ailə üstünlük yarışması deyil. Ailə iki insanın bir-birinə verdiyi sözdür.
Bəlkə də bu müzakirədən çıxarmalı olduğumuz əsas nəticə budur: kişinin neçə dəfə evlənə bilməsini yox, bir dəfə evlənəndə ailəsinə nə qədər sahib çıxdığını danışmalıyıq.
Çünki məsələ xoruzun neçə toyuğa çatması deyil.
Məsələ insanın bir insanın qəlbinə nə qədər məsuliyyətlə toxunmasıdır