Asılılıqlar və pis vərdişlər təkcə fərdi problem deyil, həm də cəmiyyətin sosial sağlamlığına birbaşa təsir edən ciddi bir məsələdir. Son illərdə müxtəlif yaş qrupları arasında bu problem daha geniş yayılmağa başlayıb və narahatlıq doğuran tendensiya formalaşıb.
İLKİNxeber.az-ın apardığı araşdırmalara və müşahidələrə əsasən, asılılıqların artmasında bir neçə əsas faktor ön plana çıxır. Sosial mühit, işsizlik, psixoloji gərginlik və ailədaxili problemlər bu halların formalaşmasında mühüm rol oynayır.
Mütəxəssislərin fikrincə, asılılıqlar tədricən formalaşır və çox vaxt adi vərdiş kimi başlayan davranışlar zamanla ciddi psixoloji və fiziki problemlərə çevrilir. Xüsusilə gənclər arasında elektron siqaret, alkoqol və digər zərərli vərdişlərə meylin artması diqqət çəkir.
İLKİNxeber.az-ın əldə etdiyi məlumatlara görə, bir çox hallarda insanlar bu vərdişlərə sadəcə maraq və ya sosial çevrənin təsiri ilə başlayır. Daha sonra isə bu davranışlar gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevrilir və asılılıq səviyyəsinə qədər yüksəlir.
Psixoloqlar bildirirlər ki, asılılıq yalnız iradə zəifliyi ilə bağlı məsələ deyil. Bu, həm də emosional boşluq, stress və sosial dəstəyin azlığı ilə birbaşa əlaqəlidir. Bu səbəbdən problemin həlli yalnız qadağalarla deyil, maarifləndirmə və sosial dəstək mexanizmləri ilə mümkündür.
Cəmiyyət üçün ən təhlükəli məqam odur ki, bu vərdişlər getdikcə normallaşır və qəbul edilən davranış kimi görünməyə başlayır. Halbuki uzunmüddətli perspektivdə bu vəziyyət sağlam nəsil üçün ciddi risk yaradır.
Mütəxəssislər hesab edirlər ki, məktəblərdə maarifləndirmə proqramlarının gücləndirilməsi, ailə nəzarətinin artırılması və gənclər üçün alternativ məşğuliyyət imkanlarının yaradılması mühüm rol oynaya bilər.
İLKİNxeber.az hesab edir ki, asılılıqlarla mübarizə yalnız fərdi deyil, ümummilli yanaşma tələb edir. Bu problemə qarşı mübarizə həm ailədən, həm təhsil müəssisələrindən, həm də cəmiyyətdən eyni vaxtda başlamalıdır.
Sonda qeyd etmək lazımdır ki, hər bir zərərli vərdiş kiçik bir seçim kimi başlayır, lakin nəticəsi böyük bir həyat itkisinə çevrilə bilər.
Lamiyə Turqay
